Саюз зямлі і неба

Народную традыцыю можна параўнаць са шматвекавым дубам. Як ні б’юць яго маланкі, ні сушаць вятры, і часам здаецца, што засох ён ужо назаўсёды, але ж не — прабіваюцца маладыя парасткі і становіцца ён вышэйшым, аб’ядноўваючы сваёй жыццёвай сілаю зямлю і неба.
Кожны год, калі прыязджаеш на абрад ваджэння і пахавання стралы, спадзяешся на мудрасць народную. На тое, што не адрэжуць сябе сваімі ж рукамі ад каранёў, што і ў наступным годзе будзе каму падтрымаць: “Ой, ішла страла ды ўздоўж сяла…” Сёлетні абрад у вёсках Веткаўскага раёна парадаваў вялікай колькасцю моладзі. Якая цікавіцца, хвалюецца аб захаванні, працягу традыцый. Студэнты з Гомеля і Мінска, фалькларысты з Масквы і Падмаскоўя сабраліся ў Стаўбуне і Неглюбцы — дзесяткі чалавек удзельнічалі ў абрадзе. І ўсё ж каталізатарам свята, яго цэнтрам застаюцца мясцовыя бабулі, многім з якіх і рухацца ўжо цяжка.
Праз два дні пасля правядзення веткаўскага абрада ў Дудутках пад Мінскам праходзіў 2-гі рэспубліканскі конкурс-свята выцінанкі. Сярод яго шматлікіх удзельнікаў, якія займаюцца гэтай традыцыйнай для Беларусі народна-дэкаратыўнай творчасцю, я не знайшоў прадстаўнікоў Гомельшчыны. Не аказалася іх і на 10-м дударскім фестывалі, які адкрыўся там жа. На вялікі жаль, нашы майстры і музыканты па нейкіх вельмі ўважлівых прычынах не змаглі сустрэцца з калегамі па цэху і абмяняцца сваімі напрацоўкамі. І ў гэтай сувязі ўжо па-іншаму ўспрымаюцца словы з песні, якая гучыць у абрадзе “Страла”: “Ой, не ўбі, страла, молайца. Па том молайцу некаму плакаць…”
Вам не здаецца, што гэта пра нас, пра нашу культуру? Аднак толькі нам, беларусам, пад сілу “пахаваць стралу”.

Алег БЕЛАВУСАЎ
Фота аўтара